منتخب سخنان امام علی (ع) - بخش حکمت های نهج البلاغه - ( قسمت اول )

منتخب سخنان امام علی (ع) - بخش حکمت های نهج البلاغه - ( قسمت اول )

 

روش زندگی با مردم

 

و درود خدا بر او، فرمود: با مردم آنگونه معاشرت کنید، که اگر مردید بر شما اشک ریزند، و اگر زنده ماندید، با اشتیاق سوی شما آیند. (حکمت 10)

 

روش برخورد با دشمن

 

و درود خدا بر او، فرمود: اگر بر دشمنت دست یافتی، بخشیدن او را شکرانة پیروزی قرار ده. (حکمت 11)

 

آیین دوست یابی

 

و درود خدا بر او، فرمود: ناتوان ترین مردم کسی است که در دوست یابی ناتوان است، و از او ناتوان تر آن که دوستان خود را از دست بدهد. (حکمت 12)

 

روش استفادة از نعمت ها

 

و درود خدا بر او، فرمود: چون نشانه های نعمت پروردگار آشکار شد، با ناسپاسی نعمت ها را از خود دور نسازید. (حکمت 13)

 

روش یاری کردن مردم

 

و درود خدا بر او، فرمود: از کفارة گناهان بزرگ، به فریاد مردم رسیدن، و آرام کردن مصیبت دیدگان است.

 

(حکمت 24)

 

ترس از خدا در فزونی نعمت ها

 

و درود خدا بر او، فرمود: ای فرزند آدم ! زمانی که خدا را می بینی که انواع نعمت ها را به تو می رساند تو در حالی که معصیت کاری، بترس.(حکمت 25)

 

اعتدال در بخشش و حسابرسی

 

و درود خدا بر او، فرمود: بخشنده باش اما زیاده روی نکن، در زندگی حسابگر باش اما سخت گیر مباش. (حکمت 33)

 

ضرورت ترک آداب جاهلی

 

و درود خدا بر او، فرمود: (در سر راه صفین دهقانان شهر انبار تا امام را دیدند پیاده شده، و پیشاپیش آن حضرت می دویدند. فرمود: چرا چنین می کنید؟ گفتند: عادتی است که پادشاهان خود را احترام می کردیم، فرمود: )به خدا سوگند ! که امیران شما از این کار سودی نبردند، و شما در دنیا با آن خود را به زحمت می افکنید و در آخرت دچار رنج و زحمت می گردید، و چه زیانبار است رنجی که عذاب در پی آن باشد، و چه سودمند است آسایشی که با آن، امان از آتش جهنم باشد.(حکمت 37)

 

ارزش ها و آداب معاشرت با مردم

 

به فرزندش امام حسن فرمود: پسرم ! چهار چیز از من یاد گیر (در خوبی ها)، و چهار چیز به خاطر بسپار (هشدارها)، که تا به آنها عمل می کنی زیان نبینی:

 

 الف- خوبی ها

 

1- همانا ارزشمند ترین بی نیازی عقل است، 2- و بزرگ ترین فقر بی خردی است، 3- و ترسناک ترین تنهایی خود پسندی است، 4- و گرامی ترین ارزش خانوادگی، اخلاق نیکوست.

 

ب- هشدارها

 

1- پسرم ! از دوستی با احمق بپرهیز، چرا که می خواهد به تو نفعی رساند اما دچار زیانت می کند.

 

2- از دوستی با بخیل بپرهیز، زیرا آنچه را که سخت به آن نیاز داری از تو دریغ می دارد.

 

3- و از دوستی با بدکار بپرهیز، که با اندک بهایی تو را می فروشد.

 

4- و از دوستی با دروغگو بپرهیز، که او به سراب ماند، دور را به تو نزدیک، و نزدیک را دور می نمایاند.

 

(حکمت 38)

 

جایگاه واجبات و مستحبات

 

و درود خدا بر او، فرمود: عمل مستحب انسان را به خدا نزدیک نمی گرداند اگر به واجب زیان رساند.

 

(حکمت 39)

 

 

 

ارزش آخرت گرایی

 

و درود خدا بر او، فرمود: خوشا به حال کسی که به یاد معاد باشد، برای حسابرسی قیامت کار کند، با قناعت زندگی کند، و از خدا راضی باشد. (حکمت 44)

 

ارزش پشیمانی و زشتی غرور زدگی

 

و درود خدا بر او، فرمود: گناهی که تو را پشیمان کند بهتر از کار نیکی است که تو را به خود پسندی وا دارد.

 

 (حکمت 46)

 

ارزش های اخلاقی

 

و درود خدا بر او، فرمود: هیچ ثروتی چون عقل، و هیچ فقری چون نادانی نیست. هیچ ارثی چون ادب، و هیچ پشتیبانی چون مشورت نیست. (حکمت 54)

 

توانگری و شهوت ها

 

و درود خدا بر او، فرمود: ثروت، ریشة شهوت هاست. (حکمت 58)

 

ارزش ایثار اقتصادی

 

و درود خدا بر او، فرمود: از بخشش اندک شرم مدار که محروم کردن، از آن کمتر است. (حکمت 67)

 

ره آورد عفت و شکر گذاری

 

و درود خدا بر او، فرمود: عفت ورزیدن زینت فقر و شکر گذاری زینت بی نیازی است. (حکمت 68)

 

حفظ روح امیدواری

 

و درود خدا بر او، فرمود: اگر به آنچه که می خواستی نرسیدی، از آنچه هستی نگران مباش. (حکمت 69)
میزان ارزش انسانها( ارزش تخصص و تجربه)

 

و درود خدا بر او، فرمود: ارزش هر کس به مقدار دانایی و تخصص اوست. (حکمت 81)

 

ارزش های والای انسانی

 

و درود خدا بر او، فرمود: شما را به پنج چیز سفارش می کنم که اگر برای آنها شتران را پرشتاب برانید و رنج سفر را تحمل کنید سزاوار است: کسی از شما جز به پروردگار خود امیدوار نباشد، و جز از گناه خود نترسد، و اگر از یکی سؤال کردند و نمی داند، شرم نکند و بگوید نمی دانم، و کسی در آموختن آنچه نمی داند شرم نکند، و بر شما باد به شکیبایی، که شکیبایی، ایمان را چون سر است بر بدن و ایمان بدون شکیبایی چنان بدن بی سر، ارزشی ندارد.

 

(حکمت 82)

 

دو عامل ایمنی مسلمین

 

امام باقر (ع) از حضرت امیر المؤمنین نقل فرمود: دو چیز در زمین مایة امان از عذاب خدا بود: یکی از آن دو برداشته شد، پس دیگری را در یابید و بدان چنگ زنید، اما امانی که برداشته شد رسول خدا (ص) را، به امان باقی مانده، استغفار کردن است، که خدای بزرگ به رسول خدا فرمود: «خدا آنان را عذاب نمی کند در حالی که تو در میان آنانی، و عذابشان نمی کند تا آن هنگام که استغفار می کنند.» (حکمت 88)

 

راه اصلاح دنیا و آخرت

 

و درود خدا بر او، فرمود: کسی که میان خود و خدا را اصلاح کند، خداوند میان او و مردم را اصلاح خواهد کرد، و کسی که امور آخرت را اصلاح کند، خدا امور دنیای او را اصلاح خواهد کرد، و کسی که از درون جان واعظی دارد، خدا را بر او حافظی است. (حکمت 89)

 

والاترین دانش

 

و درود خدا بر او، فرمود: بی ارزش ترین دانش، دانشی است که بر سر زبان است، و برترین علم، علمی است که در اعضا و جوارح آشکار است. (حکمت 92)

 

/ 0 نظر / 156 بازدید